Aydın'ın Söke ilçesinde kurulan biyogaz tesisi, zeytinyağı fabrikalarından çıkan ve çevre için önemli bir sorun oluşturan karasuyu enerjiye dönüştürmeye başladı. Sıkım mevsimi boyunca bölgedeki fabrikalardan toplanan karasu, kapalı tanklarda işlenerek biyogaz elde ediliyor. Üretilen gaz, tesisin içindeki jeneratörlerde elektriğe çevrilerek şebekeye veriliyor. Tesisin kurulumu yaklaşık bir yıl sürdü ve sıkım mevsiminin başında deneme üretimine geçildi.

Derelere giden atık azalıyor

Tesis müdürü kimya mühendisi Burcu Ilgaz, karasuyun yüksek asit ve yağ içeriği nedeniyle derelere ya da toprağa karışmasının ciddi kirliliğe yol açtığını hatırlattı. Ilgaz, tesisin bölgedeki 25 fabrikanın karasuyunu kabul edebilecek kapasitede olduğunu, böylece sıkım mevsiminde derelerdeki koku ve renk değişikliği şikâyetlerinin azalmasının beklendiğini söyledi. Ilgaz, tesisin kokuyu önlemek için kapalı sistemle çalıştığını da vurguladı.

Biyogaz üretiminden sonra kalan katı madde ise kurutularak toprak iyileştirici olarak zeytin üreticilerine dağıtılıyor. Bölgedeki üretici birliğinin başkanı Ahmet Kocabeyoğlu, uygulamanın çevreye olduğu kadar üreticinin bütçesine de katkı sağladığını, fabrikaların atık bertaraf maliyetinin düştüğünü belirtti. Kocabeyoğlu, ürünün tarlalarda düzenli kullanımı için ziraat mühendislerinden destek alındığını ekledi. Üreticiler ilk yılın sonuçlarına göre kullanım miktarını birlikte belirleyecek.

Tesisin, yıl boyunca diğer tarımsal atıkları da işleyebilecek biçimde genişletilmesi planlanıyor. İlçe yöneticileri, benzer tesislerin Ege'nin zeytin üreten diğer ilçelerinde de kurulması için çalışma yapıldığını açıkladı. Uzmanlar, bu tür tesislerin yerel enerji üretimine ve kırsal ekonomiye katkı sağlayan örnekler olabileceğini değerlendiriyor. Tesisin üretim verilerinin ve çevreye etkilerinin yıl sonunda ayrıntılı bir raporla yayımlanması bekleniyor.